بعضی داستانها را میخوانی و کنار میگذاری؛ این یکی را اما کسی نوشته که همین حالا، جایی نزدیک تو، منتظر است به خط آخرش برسی.
برشهایی از «پشتسرت را نگاه نکن»
،،
حالا فقط تکیه بده و راحت بنشین. سعی کن از خواندن این داستان لذت ببری، چون آخرین داستانی است که در عمرت میخوانی، یا کموبیش آخرینش. وقتی تمامش کردی میتوانی همانجا بنشینی و کمی دستدست کنی، بهانهای بتراشی تا توی خانه، اتاق یا دفتر کارت (هر جا که مشغول خواندن این سطرها هستی) بمانی و خودت را سرگرم کنی؛ اما دیر یا زود ناچاری بلند شوی و پا بیرون بگذاری. من هم همانجا منتظرت هستم: بیرون. یا شاید نزدیکتر از اینها. شاید توی همین اتاق.
معلوم است که فکر میکنی شوخی است. خیال میکنی این هم فقط داستانی است توی کتاب و منظورم واقعاً تو نیستی. خب، به همین خیال باش. اما بیانصافی نکن؛ قبول کن که دارم منصفانه به تو هشدار میدهم.
،،
جاستین هم کلیشهی کارتها را خودش ساخت و خودش چاپشان کرد و کار فوقالعادهای از آب درآورد؛ کاری که به نظرش در شأن مردی مثل هارلی پرِنتیس بود. اسمِ روی کارت هم فقط همین بود، همین و بس؛ درست همانطور که همهی آدمهای واقعاً مهم کارتشان را سفارش میدهند.
خطوط ظریف و تحریری را بیشابلون و با دست روی کلیشه حکاکی کرد و هرچه مهارت داشت به کار گرفت. زحمتش هم هدر نرفت، چون فردای آن روز وقتی هارلی برای گرفتن کارتها آمد، یکی را برداشت و مدتی به آن خیره شد، بعد نگاهی به جاستین انداخت؛ برای اولین بار بود که او را میدید. پرسید: «این کار کیه؟»
،،
کمکم آدمهای دیگر دوروبر هارلی را هم شناخت. با بول مالون آشنا شد که بخش توزیع دستش بود. بول مالون هیکلی مثل گاو نر داشت و به همین خاطر هم این اسم را رویش گذاشته بودند. روی صورتش هیچوقت لبخند نمینشست و حالتش اصلاً عوض نمیشد، مگر وقتی کبریت روشن را میگرفت کف پاهای برهنهی جاستین. البته آن موقع نه؛ این مال بعدها بود، وقتی میخواست از زیر زبان جاستین بیرون بکشد که کلیشهها کجاست.
حالا فقط تکیه بده و راحت بنشین. سعی کن از خواندن این داستان لذت ببری، چون آخرین داستانی است که در عمرت میخوانی، یا کموبیش آخرینش. وقتی تمامش کردی میتوانی همانجا بنشینی و کمی دستدست کنی، بهانهای بتراشی تا توی خانه، اتاق یا دفتر کارت (هر جا که مشغول خواندن این سطرها هستی) بمانی و خودت را سرگرم کنی؛ اما دیر یا زود ناچاری بلند شوی و پا بیرون بگذاری. من هم همانجا منتظرت هستم: بیرون. یا شاید نزدیکتر از اینها. شاید توی همین اتاق.
معلوم است که فکر میکنی شوخی است. خیال میکنی این هم فقط داستانی است توی کتاب و منظورم واقعاً تو نیستی. خب، به همین خیال باش. اما بیانصافی نکن؛ قبول کن که دارم منصفانه به تو هشدار میدهم.
هارلی با من شرط بسته که از پسش برنمیآیم. سرِ الماسی که تعریفش را برایم کرده شرط بسته، الماسی به بزرگی کلهی خودش. پس حالا میفهمی چرا باید تو را بکشم و چرا پیش از آن باید دلیل و روش کارم و تمام ماجرا را برایت بگویم. این هم جزئی از شرط است. دقیقاً از آن فکرهایی است که به سرِ هارلی میزند.
اول از هارلی برایت بگویم. قدبلند و خوشقیافه است، خوشبرخورد و جهاندیده. کمی شبیه رونالد کولمن۱ است، فقط قدبلندتر. فوقالعاده شیک و اعیانی لباس میپوشد، اما حتی اگر اینطور هم لباس نمیپوشید فرقی نمیکرد؛ یعنی توی لباسِ سرهمی کارگری هم همانقدر متشخص به نظر میرسد. نوعی جادو در وجود هارلی هست؛ جادویی ریشخندآمیز در طرز نگاهش که آدم را یاد قصرها، سرزمینهای دوردست و موسیقیِ شاد و سرزنده میاندازد.
در اسپرینگفیلد اوهایو۲ با جاستین دین۳ آشنا شد. جاستین مردکِ ریزجثهای با قیافهای خندهدار بود؛ یک چاپچی ساده که برای شرکت چاپ و حکاکی اطلس۴ کار میکرد. آدمکِ کاملاً معمولی و کوچکی بود و از زمین تا آسمان با هارلی فرق داشت؛ دو مرد از این متفاوتتر پیدا نمیشد. فقط سیوپنج سالش بود، ولی دیگر بیشتر موهای سرش ریخته بود و مجبور بود عینک تهاستکانی بزند، چون بس که کارهای ظریف چاپ و حکاکی کرده بود، چشمهایش را از کار انداخته بود. چاپچی و حکاک کاردرستی بود؛ این یکی را دیگر نمیتوانم منکر شوم.
هیچوقت از هارلی نپرسیدم چهطور گذرش به اسپرینگفیلد افتاد، اما همان روزی که رسید و در هتل کَسِل۵ اتاق گرفت، سری به اطلس زد تا برایش کارت ویزیت چاپ کنند. از قضا آن موقع جاستین دین توی کارگاه تنها بود و سفارش کارتها را گرفت؛ هارلی کارتِ حکاکیشده میخواست، بهترین نوعش را. هارلی همیشه بهترینِ همهچیز را میخواهد.
احتمالاً هارلی حتی متوجه جاستین هم نشد؛ دلیلی هم نداشت که بشود. اما جاستین چرا، خوب هم متوجه او شد؛ و در او هر آنچه را دید که خودش آرزو داشت باشد و هیچوقت نمیشد، چون بیشتر چیزهایی که هارلی دارد، بهدستآوردنی نیست؛ باید مادرزادی باشد.
جاستین هم کلیشهی کارتها را خودش ساخت و خودش چاپشان کرد و کار فوقالعادهای از آب درآورد؛ کاری که به نظرش در شأن مردی مثل هارلی پرِنتیس۶ بود. اسمِ روی کارت هم فقط همین بود، همین و بس؛ درست همانطور که همهی آدمهای واقعاً مهم کارتشان را سفارش میدهند.
خطوط ظریف و تحریری را بیشابلون و با دست روی کلیشه حکاکی کرد و هرچه مهارت داشت به کار گرفت. زحمتش هم هدر نرفت، چون فردای آن روز وقتی هارلی برای گرفتن کارتها آمد، یکی را برداشت و مدتی به آن خیره شد، بعد نگاهی به جاستین انداخت؛ برای اولین بار بود که او را میدید. پرسید: «این کار کیه؟»
جاستین کوچولو با افتخار گفت کار خودش است. هارلی به او لبخند زد و گفت این کار یک هنرمند است و بعد دعوتش کرد همان شب بعد از کار در بلو روم۷ هتل کَسِل با هم شام بخورند.
هارلی و جاستین اینطور با هم رفیق و شریک شدند، اما هارلی حواسش جمع بود. صبر کرد تا مدتی او را بشناسد و بعد پرسید میتواند کلیشهی اسکناس پنج و ده دلاری بسازد یا نه. هارلی رابطهای لازم را داشت؛ میتوانست اسکناسها را بهصورت عمده دست کسانی برساند که تخصصشان آب کردن پول تقلبی بود، و مهمتر از همه، میدانست کاغذی که رشتههای ابریشمی توی آن کار شده از کجا گیر بیاورد؛ کاغذی که عین اصلش نبود، اما آنقدر به اصلش شبیه بود که غیر از یک متخصص هیچکس متوجه تقلبی بودنش نمیشد.
پس جاستین کارش را در اطلس ول کرد و با هارلی رفت نیویورک. توی خیابان آمستردام۸، جنوب میدان شرمن۹، چاپخانهای کوچک راه انداختند تا پوشش کارشان باشد و آنوقت سراغ اسکانسها رفتند. جاستین سخت کار میکرد، سختتر از هر وقت دیگری در طول زندگیاش، چون علاوه بر کار روی کلیشهی اسکناسها، هر سفارش چاپی عادیای هم که به چاپخانه میرسید قبول میکرد تا بخشی از مخارج دربیاید.
نزدیک یک سال شب و روز کار کرد و کلیشه پشت کلیشه ساخت، هر کدام کمی بهتر از قبلی، تا بالاخره کلیشههایی از آب درآورد که هارلی گفت دیگر کارآمد و کافیاند. آن شب به همین مناسبت در والدورف آستوریا۱۰ شام خوردند و بعد هم سری به بهترین کلوپهای شبانه زدند. خرج سنگینی روی دست هارلی گذاشت، اما مهم نبود، چون قرار بود ثروتمند شوند.
شامپاین خوردند. اولین بار بود که جاستین توی عمرش شامپاین میخورد؛ بدجوری مست شد و لابد حسابی خودش را مضحکه کرد. هارلی بعداً ماجرا را برایش تعریف کرد، اما اصلاً از دستش دلخور نبود. او را به اتاقش در هتل برگرداند و توی تخت خواباند، و جاستین یکی دو روز حسابی حالش خراب بود، ولی این هم مهم نبود، چون قرار بود ثروتمند شوند.
بعد جاستین چاپ اسکناس را با آن کلیشهها شروع کرد و ثروتمند شدند. از آن به بعد دیگر لازم نبود جاستین آنطور جان بکَند. بیشتر سفارشهایی را که به چاپخانه میرسید رد میکرد و میگفت سرش شلوغ است، از برنامه عقب افتاده و نمیتواند کار تازهای قبول کند. فقط برای حفظ ظاهر کار میگرفت و پشت همین پوشش، اسکناسهای پنج و ده دلاری چاپ میکرد و خودش و هارلی پولدار شدند.
کمکم آدمهای دیگر دوروبر هارلی را هم شناخت. با بول مالون۱۱ آشنا شد که بخش توزیع دستش بود. بول مالون هیکلی مثل گاو نر داشت و به همین خاطر هم این اسم را رویش گذاشته بودند. روی صورتش هیچوقت لبخند نمینشست و حالتش اصلاً عوض نمیشد، مگر وقتی کبریت روشن را میگرفت کف پاهای برهنهی جاستین. البته آن موقع نه؛ این مال بعدها بود، وقتی میخواست از زیر زبان جاستین بیرون بکشد که کلیشهها کجاست.
پایان
پایان بخش رایگان
نشر اسب هیچ حامی مالی یا سرمایهگذاری ندارد؛ دارایی ما وقت و
دلبستگی چند نفر است و البته خوانندگانی که برای ادبیات مستقل ارزش قائلاند: انتخاب
میان دهها اثر، متنی که سطربهسطر سنجیده و بارها ویرایش شده، و جلدی که اختصاصاً
برای همان اثر طراحی شدهاست.
«حمایت ویژه» یعنی سهم بیشتری از این مبلغ
مستقیماً به دست پدیدآورندهی اثر میرسد.
دیدگاه خوانندگان